Türkiye’de Yeni Nesil Çalışma Modelleri Dönemi Başlıyor

Türkiye’de çalışma hayatının değişen ihtiyaçlarına yönelik yeni adımlar atılmaya hazırlanılıyor. 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program (OVP) kapsamında yeni nesil çalışma modellerinin geliştirilmesi, güvenceli esnekliğin artırılması ve iş gücünün yeni teknolojilere uyumunun güçlendirilmesi hedefleniyor. Programda istihdamın yıllık ortalama 711 bin kişi artacağı, işsizlik oranının ise 2029 yılında yüzde 7,6’ya gerileyeceği öngörülüyor.

Teknolojinin hızla gelişmesi, yapay zekanın iş süreçlerine dahil olması ve sektörlerin ihtiyaç duyduğu yetkinliklerin değişmesi çalışma hayatında da yeni bir dönemin kapısını aralıyor.

2027-2029 yıllarını kapsayan Orta Vadeli Program'da iş gücü piyasasının dönüşümüne yönelik çok sayıda düzenleme ve politika bulunuyor. Yeni dönemde çalışma modellerinden mesleki eğitime, iş başı programlarından stratejik sektörlere yönelik lisansüstü eğitim desteğine kadar birçok alanda adım atılması planlanıyor.

Yeni Nesil Çalışma Modelleri Hayata Geçirilecek

OVP kapsamında değişen iş gücü piyasasına uyum sağlayabilmek amacıyla yeni nesil çalışma modellerinin geliştirilmesi planlanıyor.

Yeni çalışma modellerinin oluşturulmasında sektörlerin ihtiyaçları ve çalışanların sahip olduğu beceriler arasındaki uyumsuzlukların dikkate alınması öngörülüyor.

Politikaların temel hedeflerinden biri ise güvenceli esnekliği artırmak ve atıl iş gücünü azaltmak olacak. Böylece hem işletmelerin değişen çalışma koşullarına uyum sağlaması hem de iş gücünün daha etkin şekilde istihdama katılması amaçlanıyor.

Yeni Nesil Çalışma Modeli Nedir?

Yeni nesil çalışma modelleri, teknolojik gelişmeler ve iş gücü piyasasında değişen ihtiyaçlar doğrultusunda çalışma biçimlerinin daha esnek hale getirilmesini ifade ediyor.

OVP'de söz konusu modellerin ayrıntıları tek tek açıklanmasa da sektörel ihtiyaçların ve beceri uyumsuzluklarının dikkate alınacağı, güvenceli esnekliğin artırılacağı ve atıl iş gücünün azaltılmasına yönelik bütüncül politikaların uygulanacağı belirtiliyor.

Bu nedenle programda yer alan ifadeler doğrudan belirli bir çalışma biçiminin uygulamaya alınacağı anlamına gelmiyor. Yeni modellerin ayrıntılarının yapılacak düzenlemelerle netleşmesi bekleniyor.

İstihdam Her Yıl Ortalama 711 Bin Kişi Artacak

Orta Vadeli Program'da önümüzdeki üç yıllık döneme ilişkin istihdam ve işsizlik hedeflerine de yer verildi.

Enflasyonla mücadele politikalarıyla uyumlu, sürdürülebilir ve istihdamı destekleyen bir büyüme sürecinin oluşturulması hedefleniyor.

Program dönemi boyunca iş gücüne katılım oranının yükselmesi beklenirken istihdamın yıllık ortalama 711 bin kişi artacağı tahmin ediliyor.

İşsizlik oranındaki düşüşün de önümüzdeki yıllarda devam etmesi öngörülüyor.

2029 İşsizlik Oranı Hedefi Yüzde 7,6

OVP'deki tahminlere göre Türkiye'de işsizlik oranının program süresince kademeli olarak gerilemesi bekleniyor.

2029 yılına gelindiğinde işsizlik oranının yüzde 7,6 seviyesine düşmesi öngörülüyor.

Bununla birlikte iş gücüne katılımın artırılması ve daha fazla kişinin istihdama dahil edilmesi çalışma hayatına yönelik politikaların temel hedefleri arasında bulunuyor.

Yapay Zeka ve Siber Güvenlik Alanlarında Eğitim Desteği

Yeni dönemin dikkat çeken başlıklarından biri de stratejik sektörlerde ihtiyaç duyulan nitelikli çalışanların yetiştirilmesi olacak.

Bu kapsamda;

• yapay zeka,

• siber güvenlik,

• savunma sanayisi,

• enerji ve madencilik,

• uzay teknolojileri

gibi alanlarda nitelikli insan kaynağının artırılması hedefleniyor.

Bu sektörlere yönelik lisansüstü eğitimlerin desteklenmesi planlanırken kamu, üniversiteler ve özel sektör arasındaki iş birliğinin de artırılması öngörülüyor.

Sürekli eğitim, gelişim ve mesleki eğitim programlarının yaygınlaştırılması da atılacak adımlar arasında bulunuyor.

Mesleki Eğitim Özel Sektörle Birlikte Güncellenecek

Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu nitelikli iş gücünün yetiştirilebilmesi amacıyla mesleki ve teknik eğitimde de değişikliğe gidilmesi planlanıyor.

Mesleki ve teknik eğitim müfredatı özel sektörle iş birliği içerisinde güncellenecek.

Öğrencilerin eğitim sürecinde çalışma hayatıyla daha fazla temas kurmasını sağlamak amacıyla staj ve iş başı eğitim programlarının yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Bu programların yönetimi ve finansmanında özel sektörün daha fazla rol üstlenmesi de planlanan çalışmalar arasında.

Üniversite Kontenjanlarında İş Gücü İhtiyacı Dikkate Alınacak

OVP'deki bir diğer önemli düzenleme yükseköğretim kontenjanlarıyla ilgili olacak.

Başta meslek yüksekokulları olmak üzere üniversitelerin kontenjanlarının kamu ve özel sektörün orta vadeli çalışan ihtiyacıyla daha uyumlu hale getirilmesi amaçlanıyor.

Böylece eğitim verilen alanlarla iş dünyasının ihtiyaç duyduğu meslekler arasındaki uyumsuzluğun azaltılması hedefleniyor.

Mezun Takip Sistemi Kurulacak

Mesleki ve teknik eğitim alan öğrencilerin mezuniyet sonrasındaki kariyerleri de takip edilecek.

Mesleki ve teknik ortaöğretim ile yükseköğretim mezunları için Mezun Takip Sistemi oluşturulması planlanıyor.

Sistem aracılığıyla mezunların iş gücü piyasasındaki performansları analiz edilecek. Elde edilen veriler doğrultusunda kariyer destek mekanizmalarının geliştirilmesi hedefleniyor.

Çalışanların Becerilerinin Güncellenmesi Hedefleniyor

Teknolojik dönüşüm nedeniyle yalnızca yeni mezunların değil, halihazırda çalışma hayatında bulunan kişilerin becerilerinin geliştirilmesine de ağırlık verilecek.

Hayat boyu öğrenme yaklaşımı kapsamında çalışanların yetkinliklerinin günümüz iş dünyasının ihtiyaçlarına uyarlanması amaçlanıyor.

Bu doğrultuda hayat boyu öğrenmeye katılımın artırılması ve aktif yaşlanma yaklaşımının desteklenmesi planlanıyor.

Ayrıca mikro yeterliliklere yönelik ulusal düzenlemeler hayata geçirilecek ve Türkiye Yeterlilikler Veri Tabanı'nın ulusal ve uluslararası sistemlerle uyumu güçlendirilecek.

Meslekler İçin Ortak Sınıflandırma Sistemi Oluşturulacak

İş gücü piyasasındaki veri altyapısının geliştirilmesi de OVP'nin önemli başlıklarından biri olacak.

Ulusal Meslek Sınıflama Sistemi'nin tamamlanmasıyla kurumların meslek verilerinde ortak bir dil kullanması ve sistemlerin birbiriyle uyumlu çalışması hedefleniyor.

Aynı zamanda sektörlerde ortaya çıkan yeni beceri ihtiyaçlarının tespit edilmesi amacıyla veri temelli analizler ve meslek haritalama çalışmalarının yaygınlaştırılması planlanıyor.

Çalışma Hayatında Teknoloji Odaklı Dönüşüm

2027-2029 döneminde uygulanması planlanan politikalar, Türkiye'de çalışma hayatının teknoloji ve değişen sektör ihtiyaçları doğrultusunda yeniden şekillenmesine odaklanıyor.

Yeni nesil çalışma modellerinin geliştirilmesinin yanı sıra mesleki eğitimin iş dünyasıyla daha güçlü bağ kurması, çalışanların yeni beceriler kazanması ve özellikle yapay zeka, siber güvenlik, enerji ve savunma sanayisi gibi stratejik alanlarda nitelikli çalışan sayısının artırılması hedefleniyor.

Programdaki hedeflerin hayata geçirilmesi halinde çalışma biçimlerinden mesleki eğitime, üniversite kontenjanlarından çalışanların yetkinliklerine kadar iş gücü piyasasının birçok alanında yeni uygulamaların devreye girmesi bekleniyor.