İETT ve Özel Halk Otobüsü Arasındaki Fark Nedir?

İstanbul’da toplu taşıma deyince akla ilk gelen araçlardan biri kuşkusuz otobüsler. Ancak her gün binip indiğimiz, üzerinde “İETT” yazan bu otobüslerin hepsi aslında aynı sistemle çalışmıyor. Kimi gerçekten belediyeye ait, kimi ise özel şahıslara… Peki aralarındaki fark ne? Neden bazı otobüsler hızlı ve düzenliyken, bazıları sürekli yolcu almak için yavaş ilerliyor?

Merak edenler için İstanbul'da “İETT otobüsü” olarak gördüğümüz araçların aslında ikiye ayrıldığını ve bu farkın yolcu deneyimini nasıl etkilediğini detaylıca ele aldık. Çünkü bu ayrım, sadece araç sahipliğiyle sınırlı değil; hızdan şoför davranışına, klimanın açık olup olmamasından durakta bekleme süresine kadar birçok konuyu etkiliyor.

İETT ve Özel Halk Otobüsü Arasındaki Gerçek Farklar

1. Sahiplik Yapısı

İETT Otobüsleri: Bu araçlar doğrudan İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne aittir. Şoförleri belediye çalışanıdır ve maaşlarını sabit alırlar.

Özel Halk Otobüsleri (ÖHO): İETT denetiminde çalışsa da bu otobüsler özel şahıslara aittir. Yani araç sahibinin kamu kurumu değil, bir birey ya da şirket olduğu sistemdir. Araçlar, İETT'nin belirlediği kurallar dahilinde çalışır ama mülkiyeti belediyeye ait değildir.

2. Şoför Çalışma Sistemi

Belediyeye ait İETT otobüslerinin şoförleri, sabit maaşlı çalışanlardır. Yolcu sayısıyla doğrudan bir gelir ilişkileri yoktur.

ÖHO otobüslerinin şoförleri ise ya aracın sahibidir ya da araç sahibi adına çalışan kişilerdir. Gelirleri, taşıdıkları yolcu sayısına göre değişiklik gösterebilir. Bu yüzden yolcu kazanma motivasyonları yüksektir.

3. Sürüş Davranışı ve Hız

Belediyeye ait İETT otobüsleri, zaman çizelgesine uymaya odaklıdır. Genellikle daha hızlı ve durağa sadık hareket ederler.

ÖHO araçları, özellikle yolcu sayısına göre gelir elde eden bir sistemle çalışıyorsa, daha fazla yolcu almak için duraklarda daha uzun süre bekleyebilir veya yavaş gidebilirler.

4. Konfor ve Denetim

İETT otobüsleri, belediyenin doğrudan kontrolünde olduğu için klima, temizlik, araç içi anons sistemleri gibi konularda daha disiplinli denetlenir.

ÖHO araçları da İETT denetimindedir ancak uygulamada bazı aksaklıklar daha sık yaşanabilir. Yolcuların en çok şikâyet ettiği konuların başında klima açılmaması veya şoför davranışları gelir.

5. Ödeme ve Yolcu Hakları

Her iki araçta da İstanbulkart geçerlidir. Ancak ÖHO otobüslerinde kart okuma cihazı arızaları, bazen yolcu memnuniyetini olumsuz etkileyebilir.
Her türlü şikâyet için ALO 153 veya İETT mobil uygulaması kullanılabilir, ancak İETT’ye ait araçlardaki şikâyet süreçleri genellikle daha hızlı sonuçlanır.

Bu da ilginizi çekebilir: 22 Mayıs 2025’te İstanbul’da Özel Halk Otobüsleri Sefer Yapacak mı?

22 Mayıs Grevi Nedir? Özel Halk Otobüsleri Neden Kontak Kapattı?

22 Mayıs Perşembe Günü, İstanbul'da toplu ulaşımda ciddi aksamalar yaşandı. Bunun temel sebebi, Özel Halk Otobüsü şoförlerinin greve gitmesi. Araç sahipleri ve şoförler, çalışma koşulları ve ödeme sistemine dair taleplerini dile getirmek için kontak kapattı. Bu nedenle birçok İstanbullu sabah işe, okula ya da randevusuna geç kaldı.

Hangi Otobüs Çalışıyor, Hangisi Çalışmıyor Nasıl Anlaşılır?

Eğer siz de hangi otobüsün seferde olup olmadığını merak ediyorsanız, İETT’nin resmi web sitesi bu konuda yardımcı oluyor. www.iett.istanbul adresinden otobüs hatlarının sefer saatlerine baktığınızda:

Siyah renkli saatler, İETT’ye ait belediye otobüsleri tarafından yapılan seferlerdir. Bu otobüsler çalışmaya devam etmektedir.

Kırmızı renkli saatler ise Özel Halk Otobüsü seferlerini temsil eder. Bugün itibariyle bu saatlerde otobüs seferi yapılmamaktadır.

Bu ayrımı yaparak hangi hattın aktif olduğunu kolayca öğrenebilir, alternatif ulaşım planınızı daha sağlıklı oluşturabilirsiniz.