Emekli Keseneği Nedir? Kimlerden Kesilir?

Memurların bordrolarında sıkça görülen “emekli keseneği” terimi, özellikle yeni göreve başlayan ya da emeklilik sürecine yaklaşan kamu personeli tarafından merak edilen konulardan biridir. Peki emekli keseneği nedir, kimlerden ve hangi oranda kesilir? İşte herkesin anlayabileceği şekilde detaylı açıklamalar…

Emekli Keseneği Nedir?

Emekli keseneği, 5510 sayılı Kanun öncesinde (01.10.2008’den önce) memuriyete giren çalışanların maaşlarından zorunlu olarak yapılan sosyal güvenlik kesintisidir.

Bu çalışanlar 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu’na tabidir ve her ay maaşlarından belirli oranlarda kesinti yapılarak SGK’ya aktarılır.

Özetle:

• 5434 Sayılı Kanun kapsamındaki memurlardan alınan yasal kesintidir.
• Emeklilik finansmanı ve prim ödemesi amacıyla uygulanır.
• Memurun brüt maaşı üzerinden hesaplanır.

Emekli Keseneği Oranları Ne Kadar?

5434 sayılı Kanun kapsamında kesenek ve kurum karşılığı oranları şöyledir:

Yani memurun maaşından %16 kesilir, kurum da %20 oranında ek ödeme yaparak SGK’ya iletir.

5510 Sonrası Memurlarda Durum Farklı

01.10.2008 sonrası memuriyete başlayanlar 5510 sayılı Kanuna tabidir. Bu nedenle kesenek yerine klasik sigorta primi uygulanır:

• %11 çalışan payı
• %9 işveren payı

Toplam %20 oranında prim SGK’ya bildirilir.

Yani 5510 sonrası memurlarda “emekli keseneği” ibaresi bordroda görülmez.

Bordroda “Emekli Keseneği Kişi” Ne Demek?

Bordroda görülen:

• “Emekli keseneği kişi”
• “Kesenek tutarı”
• “5434 keseneği”

gibi ifadeler, 2008’den önce memur olan kişilere yapılan %16’lık kesintiyi ifade eder.

Bu nedenle sadece 5434’e tabi memurlarda görünür.

Emekli Keseneği İptal Edilebilir mi?

Normal şartlarda bu kesinti kanuni bir zorunluluktur. Kişisel talep ile kaldırılmaz. Ancak bazı istisnai durumlarda düzeltme mümkündür:

• Yanlış hesaplama yapılmışsa
• Memuriyetten ayrılınmışsa
• Kurum yanlışlıkla eksik ya da fazla kesinti bildirmişse

Bu tür durumlarda SGK’ya yazılı başvuru yapılarak keseneklerin iptali veya iadesi talep edilebilir.

Emekli Keseneği Esas Aylığı Süresi Ne Demektir?

Bu ifade:

• Memurun ilk atandığı tarihten,
• Emeklilik dilekçesi veya işten ayrılışına kadar emekli keseneği ödenen toplam hizmet süresini ifade eder.

Yani kesenek yatırılan hizmet süresinin toplu karşılığıdır.

Görevden Uzaklaştırılan Memurlarda Kesinti Nasıl Yapılır?

Kamu personeli geçici olarak görevden uzaklaştırılmışsa:

• Emekli keseneği
• Normal tutarın yarısı üzerinden hesaplanır.

Bu uygulama memur göreve dönene kadar devam eder.

Emekli Keseneği Ödenmemiş Ne Demek?

SGK sisteminde “emekli keseneği ödenmemiş” görülüyorsa bunun anlamı:

• Kurum kesinti yapmış ama SGK’ya göndermemiş olabilir
• Hiç kesinti yapılmamış olabilir
• Bildirim eksikliği yaşanmış olabilir

Bu durumda memurun çalıştığı kurumun SGK’ya ödeme yapması gerekir; aksi hâlde borç çıkabilir.

Emekli Keseneği Neden Farklıdır?

Emekli keseneği sisteminin farklı olmasının nedeni 5434 ve 5510 sayılı kanunların birbirinden farklı prim esaslarına sahip olmasıdır.

Bu nedenle 2008 öncesi memurlara kesintiler 5434’e göre (%16 – %20) -2008 sonrası memurlara primler 5510’a göre (%11 – %9)uygulanmaktadır.

Emekli Maaşından Yapılan Kesintiler Nelerdir?

Emekliler İşsizlik Maaşı Alabilir mi?

Emeklilik Vizesi ve Emeklilere Oturma İzni Veren Ülkeler

Emekliler Şirket Kurabilir mi, İşyeri Açarsa Maaşı Kesilir mi?

Emeklilerin Yapabileceği İşler Nelerdir?