Forklift, vinç, kompresör ve elektrik tesisatı kaç yılda bir kontrol edilir? EK-III kontrol sürelerini, rapor şartlarını ve 2026 ceza tutarlarını öğrenin.
Fabrika, depo ve atölyelerde kullanılan forklift, vinç, basınçlı hava tankı ve elektrik tesisatı gibi iş ekipmanlarının belirli aralıklarla yetkili kişilere kontrol ettirilmesi gerekiyor. İlgili standartta süre belirtilmemişse forklift ve vinç gibi birçok ekipman için azami kontrol aralığı bir yıl, yapı iskeleleri için ise altı ay. İşveren ile kontrolü yapacak yetkili kişinin de sözleşmeyi kontrol tarihinden en geç bir gün önce İSG-KATİP üzerinden onaylaması gerekiyor.

Zorunlu kontrollerin kapsamı, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği’nin EK-III bölümünde belirleniyor. 23 Aralık 2025’te güncellenen ek, basınçlı kap ve tesisatları, kaldırma ve iletme ekipmanlarını, diğer tesisatları, tezgâhları, endüstriyel raf ve kapıları ve iş makinelerini kapsıyor. Bir ekipmanın kapsamı belirlenirken kendi adıyla birlikte ait olduğu ekipman grubu da dikkate alınıyor. Örneğin forklift, tabloda endüstriyel araçlar grubunda yer alıyor. resmigazete.gov.tr
| Ekipman | EK-III’e göre kontrol aralığı |
|---|---|
| Kompresör hava tankı, buhar kazanı ve kızgın yağ kazanı | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| Forklift, transpalet, köprülü vinç ve konveyör | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| Sapan, kıskaç ve diğer kaldırma aksesuarları | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| Yapı iskelesi | Standartta süre belirtilmemişse 6 ay |
| Elektrik ve topraklama tesisatı, jeneratör ve yangın söndürme sistemleri | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| Mekanik ve hidrolik pres, torna ve freze | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| Endüstriyel raf ve kapılar | Standartta süre belirtilmemişse 1 yıl |
| LPG ve benzeri sıvılaştırılmış gaz tankları | Yazılı planda belirtilen sürede muayene, 10 yılın sonunda yeniden değerlendirme |
Kontrol aralığı belirlenirken ekipmana uygulanacak standart ve EK-III’teki ilgili satır birlikte değerlendirilir. Aralık ve kriterler tabloda veya standartta belirlenmemişse imalatçının öngördüğü koşullar, bunlar da yoksa işyerinin risk değerlendirmesi esas alınır. Kullanım sıklığı, ekipmanın yaşı veya önceki kontrol sonuçları daha sık muayene gerektirebilir.
Güvenliği montaja bağlı ekipmanlar, kurulumdan sonra ve ilk kullanımdan önce kontrol edilir. Önemli bakım veya onarımın ardından ve seyyar olmayan ekipman yer değiştirdiğinde de yeni kontrol gerekir. Kaza, doğal olay, çalışma biçiminde değişiklik veya uzun süre kullanılmama gibi güvenliği etkileyebilecek durumlarda işveren gerekli kontrolleri yaptırır.
Operatörün kullanım öncesi kontrolü de devam eder. Gözle muayene ve işlev kontrolleri kayda alınır. Çatlak veya aşırı aşınma gibi bir sorun görülürse ekipman kullanım dışı bırakılır ve derhâl periyodik kontrole alınır.
Kontrolü, ekipman grubuna uygun mesleki yetkiye sahip ve EKİPNET’e kayıtlı kişiler yapabilir. Yetkili branş ekipmana göre değişir. Örneğin forklift ve vinç gibi kaldırma ekipmanlarında makine ve mekatronik mühendisleri ile yönetmelikte belirtilen diğer branşlar yetkili olabilir. Elektrik ve topraklama tesisatlarında ise ilgili elektrik branşlarından yetkili kişiler görev alır. Ekipmanın bakımını yapan kişi aynı ekipmanın periyodik kontrolünü üstlenemez.
1 Ocak 2027’den itibaren buhar kazanları, sütunlu çalışma platformları, kablolu taşıma tesisatları ve hareket engelliler için güç tahrikli kaldırma platformlarının kontrollerini ekipman muayene kuruluşlarında çalışan yetkili kişiler yapacak. Bu tarihten önce usulüne uygun düzenlenen raporlar kendi süreleri boyunca geçerli olacak.
İşveren, periyodik kontrol raporunu ekipman kullanıldığı sürece saklar. Raporda ekipmanın bilgileri, uygulanan kontrol yöntemi, tespit edilen kusurlar, bir sonraki kontrol tarihi ve yetkili kişinin EKİPNET kayıt numarası yer alır. Islak imzalı veya güvenli elektronik imzalı kayıtlar geçerlidir. Zorunlu kontrol için İSG-KATİP sözleşmesi yapılmadan düzenlenen rapor geçersiz sayılır. Ayrıca forklift gibi seyyar bir ekipman işletme dışında kullanıldığında son kontrol raporu ekipmanla birlikte bulundurulur.
Rapor, tespit edilen kusur giderilmeden ekipmanın güvenli biçimde kullanılamayacağını belirtiyorsa işveren ekipmanı kullanım dışı bırakır ve görünür bir uyarı işareti koyar. Onarımın ardından ikinci kontrol yapılır. Ekipman ancak ikinci raporda kullanılabileceği belirtildiğinde yeniden devreye alınır. Bakanlığın kusurları derecelendirdiği ekipmanlarda hafif kusurlar bir sonraki kontrole kadar giderilir. Giderilmeyenler o kontrolde ağır kusur olarak değerlendirilir.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 26/1-n bendi kapsamında, yönetmelik hükümlerine aykırılık için 2026 yılı temel idari para cezası 22.194 TL. Ceza, uyulmayan her hüküm için ihlalin tespit edildiği tarihten itibaren aylık olarak uygulanır. Çalışan sayısı ve tehlike sınıfı tutarı değiştirir. Örneğin 50 ve üzeri çalışanı bulunan çok tehlikeli bir işyerinde bu tutar 66.582 TL olarak uygulanır.
Siz de aklınızdaki soruları sorabilir, konuyla ilgili fikirlerinizi paylaşabilirsiniz.
Bu haber için yorum bulunmamaktadır.
İçeriği Paylaşın
eleman.net'te her gün yüzlerce yeni iş ilanı yayınlanıyor. Hayalindeki işe başlamak için özgeçmiş oluştur ve sana en uygun ilanlara başvur.
Hemen Özgeçmiş Oluşturİşveren Rehberi Son Yazıları
İstihdam Endeksi YENİ
Ekim 2026 · Endeksler: 100 = 2025 aylık ortalaması