İş Dünyasında Yeni Trend: Sessiz Gizlenme

İş dünyasında son yıllarda “sessiz istifa” ve “sessiz çöküş” kavramları öne çıkmışken, şimdi de çalışanların gündemine yeni bir olgu girdi: Sessiz gizlenme. Forbes Türkiye’de yer alan bir makalede aktarıldığına göre, bu davranış biçimi bireylerin iş yerinde yargılanmamak, dışlanmamak ya da fırsat kaybı yaşamamak için bazı yönlerini gizlemelerini ifade ediyor.

Sessiz Gizlenme Nedir?

Sessiz gizlenme, çalışanların iş ortamında bilgi eksikliklerini, yetkinliklerini veya kişisel kimlik özelliklerini saklaması anlamına geliyor. Forbes’un aktardığı Attensi anketine göre, farklı sektörlerden 2.000 çalışanın yüzde 58’i, yargılanmamak için eksikliklerini örtbas ettiğini kabul ediyor. Katılımcıların neredeyse yarısı, iş yerinde bir konuyu anlamadığı halde anlıyormuş gibi yaptığını söylüyor.

Sessiz Gizlenmenin Kaynağı

Kavramın kökeni, Profesör Kenji Yoshino’nun “gizleme” terimine dayanıyor. İnsanlar; ırk, yaş, cinsiyet, engellilik durumu veya cinsel yönelim gibi kimlik özelliklerini iş yerinde minimize edebiliyor. Bunun arkasında genellikle kabul görme, terfi şansı artırma ya da işten çıkarılma riskini azaltma isteği yatıyor.

Forbes’ta yazıları yayımlanan Bryan Robinson’a göre, birçok kişi kariyerinin bir noktasında bu davranışı sergiliyor. Kısa vadede uyum sağlama olarak görülebilse de kronik hale geldiğinde tükenmişlik ve yabancılaşmaya yol açabiliyor.

Araştırmalara Göre Neden Sessiz Gizleniyoruz?

Hu-X ve Hi-Bob iş birliğiyle yapılan araştırmada, çalışanların yüzde 97’si en azından zaman zaman gizleme yaptığını belirtti. En sık dile getirilen nedenler arasında:

• Profesyonel bir imaj sürdürmek (%55)
• Sosyal kabul görmek (%48)
• Ayrımcılıktan kaçınmak (%46)
• Terfi, maaş artışı veya prim almak (%46)
• Performans değerlendirmelerinde iyi sonuç elde etmek (%43)

Aynı araştırmaya göre, çalışanlar en çok üst düzey yöneticiler (%55) ve doğrudan amirleri (%54) karşısında gizlenmeye başvuruyor.

Z Kuşağı Daha Fazla Gizliyor

Forbes Türkiye’nin aktardığı araştırma sonuçları, Z kuşağının Baby Boomer’lara kıyasla iki kat daha fazla gizleme davranışına başvurduğunu gösteriyor. Bu kuşak, ruh sağlığı sorunlarını, özel yaşam alışkanlıklarını ve hatta yapay zeka araçlarını kullanmalarını bile yöneticilerinden gizliyor.

PR Newswire tarafından yapılan başka bir çalışmada ise Z kuşağı çalışanlarının toplantı notlarını özetlemek, kodlama yapmak ya da fikir üretmek için yapay zekadan faydalandığı, fakat işlerini kaybetme korkusuyla bu durumu sakladıkları ortaya çıktı.

Şirketler İçin Risk Ne?

Uzmanlara göre, sessiz gizlenme yalnızca bireylerin değil, kurumların da karşı karşıya olduğu bir kriz. Çalışanların kendilerini saklaması, verimliliği düşürüyor, güvenlik riskleri doğuruyor ve aidiyet duygusunu zayıflatıyor. Wrike CMO’su Christine Royston, özellikle yapay zekanın gizli kullanımını “verimlilik ve güvenlik için geri sayan bir bomba” olarak nitelendiriyor.

Sessiz gizlenme, iş yerlerinde görünmez bir bariyer yaratıyor. Çalışanlar kendilerini güvende hissetmedikçe bu davranış devam edecek gibi görünüyor. Forbes Türkiye’nin de vurguladığı gibi, iş dünyasında sağlıklı bir çalışma kültürü oluşturmak için, kurumların bu davranış biçimini görmezden gelmemesi gerekiyor.